Oppositie valt financiële balans Sint-Truiden aan: “Dit zijn Lernout & Hauspie-toestanden”

Raadslid Geert Govaerts (Vlaams Belang) legde tijdens de gemeenteraad van 22 juni de vinger op twee opvallende posten in de jaarrekening 2025. Schepen Günther Dauw (N-VA) week bij elke concrete vraag handig uit en dat terwijl er al langer fluistercircuits zijn over de Truiense stadsboekhouding.

Het had een routineuze goedkeuring van de jaarrekening kunnen worden. Maar oppositieraadslid Geert Govaerts (Vlaams Belang) had zijn huiswerk gedaan. Met cijfers in de hand trok de fiscalist van het Vlaams Belang de geloofwaardigheid van de gemeentelijke balans in twijfel. Wat volgde, was geen helder debat maar een opeenvolging van ontwijkende antwoorden en uitgestelde verantwoording. En voor wie al langer de Truiense gemeentefinanciën opvolgt, klonk er iets bekend in door.

Een post van 48 miljoen die niemand kan verklaren

De aanleiding was een herwaarderingsmeerwaarde van 47,604 miljoen euro, een bedrag dat Govaerts omschreef als 'erg veel' en dat hij terugvond als activering op de financiële vaste activa. Zijn vraag leek eenvoudig: hoe zit dat precies in elkaar? Schepen Dauw moest toegeven dat hij zich ter plaatse had laten informeren. Het ging om de aandelenpositie van de stad in Fluvius, het intergemeentelijk energiebedrijf, waarvoor een nieuwe boekingswijze werd opgelegd. "Dat is een puur technische kwestie", klonk het. Voor een volledig antwoord verwees hij door naar de financiële dienst. Wanneer dat antwoord er komt, bleef onduidelijk.

Govaerts pikte dat niet. "Dit haalt je volledige balans onderuit", sneerde hij. "Het gaat over bijna 48 miljoen euro, ongeveer een derde van het totaal. Uw eigen vermogen is dus helemaal niet wat die balans beweert." Wanneer ook de voorgaande boekingen worden meegeteld, loopt het cumulatieve verschil op tot 103 miljoen euro. Zijn conclusie: het netto actief van Sint-Truiden bedraagt 69 miljoen euro, en niet 172 miljoen zoals de balans suggereert.

"Het netto actief van Sint-Truiden bedraagt 69 miljoen euro, en niet 172 miljoen zoals de balans suggereert.

Vijfentwintig miljoen aan verdampte voorzieningen

Een tweede pijnpunt betrof de voorzieningen. In 2024 werden die massaal aangelegd; in 2025 grotendeels teruggenomen. Het verschil: 25 miljoen euro. Die beweging verklaart meer dan de eigenlijke exploitatie het gepresenteerde positieve resultaat, wat de vraag oproept of het resultaat zo rooskleurig is als het lijkt. Ook hier bleef Dauw in het vage. "U zal daar een technisch antwoord schriftelijk op krijgen", zei hij kortaf. Meer viel er niet uit te halen. De raadsleden zullen het antwoord dus buiten de raadzaal moeten afwachten.

De vis verdrinken met 'een gemeente is geen bedrijf'

In plaats van de concrete vragen te beantwoorden, koos Dauw voor een bredere redenering: de boekhoudkundige logica van een bedrijf geldt niet voor een gemeente. De échte indicatoren staan in het decreet lokaal bestuur, budgettair resultaat, autofinancieringsmarge en schuldpositie, en op die parameters scoort Sint-Truiden, aldus de schepen, gezond.

Het is een redenering die de oppositie bekend in de oren klinkt. Telkens wanneer balansposten kritisch worden bevraagd, verschuilt het bestuur zich achter de stelling dat gemeentefinanciën nu eenmaal anders werken. "U doet dat maar als u dat toch wenst," besloot Dauw, na een uitweiding over leninglast, autofinancieringsmarges en het uitgebreide grondenpatrimonium van de stad. Govaerts sneed daar feilloos doorheen: "U zegt dat de stad geen bedrijf is als het u uitkomt, en een bedrijf is als het u uitkomt. Wat is het nu? Hier is wél een vergelijking mogelijk."

"Lernout en Hauspie hielden hun aandeelhouders voor de gek, jullie houden de burger voor de gek

Al langer geruchten over de Truiense boekhouding

Het debat van gisteren staat niet op zichzelf. De redactie van Trudocs verneemt al geruime tijd uit verschillende hoeken dat het rommelt in de balansen van de financiële dienst. Welke precieze problemen daaraan ten grondslag liggen, is vooralsnog niet volledig duidelijk, maar de vragen die Govaerts gisteren stelde, sluiten daar naadloos bij aan. Twee concrete dossiers, de Fluvius-herwaardering en het voorzieningen-verschil, liggen nu officieel op tafel.

"Ik pik die bewering absoluut niet. Ik vind het ronduit schandalig dat u dat hier zo poneert. Er is nooit zo open en nooit zo transparant gecommuniceerd over de inkomsten, uitgaven en schuldpositie van de stad."

'Lernout & Hauspie'

Het heetste moment van de avond volgde toen Govaerts de vergelijking maakte met Lernout & Hauspie, het Belgische softwarebedrijf dat in 2000 ineenstortte na grootschalige boekhoudvervalsing. "Zij hielden aandeelhouders voor de gek, jullie houden de burger voor de gek," zei hij onomwonden. "Jullie stellen een balans op die totaal niet overeenstemt met de realiteit." Dauw reageerde furieus en greep de kans om de aandacht van de onbeantwoorde vragen weg te sturen. "Ik pik die bewering absoluut niet. Ik vind het ronduit schandalig dat u dat hier zo poneert. Er is nooit zo open en nooit zo transparant gecommuniceerd over de inkomsten, uitgaven en schuldpositie van de stad." Govaerts liet zich niet van de wijs brengen: "U kunt het bedrag van 48 miljoen ook niet eens verklaren. Dat noem ik niet transparant zijn." Al viel het Trudocs op dat Dauw, in weze een lepe vos, op het einde van zijn tussenkomst zijn bocht nam, het zekere voor het onzekere inruilde, en de verantwoordelijkheid finaal bij de financiële dienst legde. Met andere woorden: hij gooide zijn financieel directeur nog niet onder de bus, maar die staat wel al gevaarlijk dicht aan de straatkant op de borduur.

De raad stemde uiteindelijk over de jaarrekening, maar de twee technische vragen blijven voorlopig onbeantwoord. De financiële dienst moet nu schriftelijk uitleg geven over zowel de Fluvius-herwaardering als het verschil in voorzieningen. Gezien de bredere signalen die de redactie al langer bereiken, is de vraag of die antwoorden volstaan, of dat ze slechts het begin zijn van een groter verhaal over de Truiense stadsfinanciën. On verra ...