"Ik had een lodge in Afrika": 10 dagen in de Waterberg Safari Lodge.
“I had a farm in Africa, at the foot of the Ngong Hills.” Met die zin opent Meryl Streep Out of Africa, de film waarmee Sydney Pollack in 1985 zeven Oscars won en die sindsdien meer mensen naar Afrika heeft gestuurd dan om het even welk reisbureau. Wij hebben geen boerderij in Afrika. Wij hebben tien dagen, een koffer vol kaki en linnen en een bestemming die klinkt als een voorschot op tien dagen geluk. De Waterberg Safari Lodge.
“Don’t say a word”, de anders zo vriendelijke en ontspannen ranger Hendré spreekt ons plots streng toe terwijl hij de open Land Rover Defender in reverse gooit. De witte neushoorn komt steeds sneller op ons af: ruim twee ton spier en dikke huid, de kop als een aambeeld laag bij de grond, de hoorn een halve meter vooruit, de kleine oren draaiend als radarschotels, want zien doet hij ons amper: ruiken en horen wel. De ossenpikkers vliegen verschrikt van zijn rug op. Twintig meter. Tien. … Maar we gaan te snel. Even terugspoelen.
Rode hoedjes in het gangpad
Eén week eerder. Zaventem. Brussels Airport. Vier uur ’s namiddags. Aan de deur van de Boeing 777 begroet de Amsterdamse stewardess Eva ons in haar zandkleurige uniform, het rode hoedje schuin op het hoofd, de witte voile over haar schouder gedrapeerd. Haar haar zit in een knot waar geen enkele haar uit ontsnapt. Emirates heeft begrepen dat een mens veertien uur lang bezig moet worden gehouden en pakt dat aan met eten en televisie.
Het scherm heet ice, telt tot 6.500 kanalen en toont zelfs de beelden van de camera in de staart, zodat je je eigen vertrek kunt bekijken alsof je al nostalgisch bent. De maaltijd komt met een gedrukte menukaart en metalen bestek, de wijn in flesjes van een kwart liter, en telkens als je denkt dat je honger begint te krijgen, staat er een rood hoedje in het gangpad met een broodje of een chocoladereep. Een kleine zeven uur later landen we in Dubai, waar de luchthaven ook midden in de nacht baadt in het licht en de parfumwinkels nooit sluiten. Dan de tweede etappe, een goede acht uur zuidwaarts, met een ontbijt boven Afrika en een landing in Johannesburg terwijl de zon nog laag staat. Jetlag is er niet, want Zuid-Afrika ligt in dezelfde tijdzone als België in de zomer. Je horloge hoeft niet verzet. Wat er wel is: de eerste keer dat je de deur van de luchthaven uitstapt en de lucht ruikt naar droog gras en houtvuur.
In de aankomsthal staat de gids met een bordje van De Blauwe Vogel, en daar begint iets wat je bij een groepsreis van dit Truiense reisbureau altijd ziet gebeuren. In Zaventem waren we vreemden voor elkaar, twintig mensen die elk hun eigen koffer bewaakten. Tien dagen later zitten we aan één lange tafel, weten we wie de wijn kiest en wie de grappen maakt, en worden er telefoonnummers uitgewisseld. Vreemden op de luchthaven, vrienden aan tafel, waar ook ter wereld. Het is geen slogan. Het is de magie van De Blauwe Vogel.
Een omweg langs de Voortrekkers
Voor we de bush induiken, maken we een halte in Pretoria, en meer bepaald op een heuvel aan de zuidrand van de stad, waar een blok van graniet veertig meter hoog boven de jacaranda’s uitsteekt. Het Voortrekkersmonument is het monument van de Grote Trek, de uittocht van duizenden Boeren die tussen 1835 en de jaren 1840 met ossenwagens de Britse Kaapkolonie verlieten en het binnenland introkken, op zoek naar land en eigen bestuur. Het werd gebouwd tussen 1937 en 1949, naar een ontwerp van Gerard Moerdijk, en ingehuldigd voor een menigte van naar schatting een kwart miljoen mensen.
Binnen loopt langs de vier wanden van de Heldenzaal een marmeren fries van bijna honderd meter, 27 panelen die het verhaal vertellen van de trek, de onderhandelingen en de gevechten met de Zoeloes, tot en met de slag aan de Bloedrivier van 16 december 1838. In de crypte eronder ligt een cenotaaf, en het gebouw is zo ontworpen dat elk jaar op 16 december, precies om twaalf uur ’s middags, een zonnestraal door een opening in de koepel op die steen valt en de woorden “Ons vir jou, Suid-Afrika” verlicht. Buiten staat een lager van 64 granieten ossenwagens rond het geheel, als de wagenburcht van weleer.
Onze gids vertelt het verhaal in het Afrikaans, en dat is op zich al een ervaring. Na een minuut of vijf hoor je het: dit is Nederlands, maar dan Nederlands dat driehonderd jaar op eigen benen heeft gestaan. Het Afrikaans is ontstaan uit de taal van de Nederlandse zeelui en kolonisten die vanaf 1652 aan de Kaap aankwamen, vermengd met het Maleis van de slaven, het Khoi van de oorspronkelijke bewoners, wat Frans van de hugenoten en wat Duits en Portugees. De grammatica werd eenvoudiger, de woorden bleven. “Baie dankie” is “heel erg bedankt”, een “bakkie” is een pick-up, “lekker” betekent nog altijd lekker, en als de gids zegt dat de Voortrekkers “met hul ossewaens deur die Drakensberge getrek het”, dan versta je dat woord voor woord. Het is vandaag de moedertaal van zo’n zeven miljoen Zuid-Afrikanen, en lang niet alleen van blanke Afrikaners: de meeste sprekers zijn kleurlingen uit de Kaap. In de lodge zullen we het de hele week horen, tussen de rangers onderling, aan de bar, en in de keuken, afgewisseld met Engels, Sotho en Tswana. Een Vlaming heeft daar een voorsprong: je verstaat meer dan je denkt, en de Zuid-Afrikanen vinden het prachtig als je terugpraat.
De gids vertelt het verhaal van het monument zonder er iets van af te doen, en ook zonder de andere kant te verzwijgen. Onder de apartheid werd het monument het heiligdom van het Afrikaner nationalisme. Vandaag is het een beschermd erfgoed dat aan de overkant van de vallei uitkijkt op Freedom Park, het monument voor de slachtoffers van de vrijheidsstrijd, en de twee zijn met een weg met elkaar verbonden. Je staat op het dakterras, kijkt over Pretoria met de Union Buildings in de verte, en begrijpt in één blik hoe ingewikkeld en hoe jong dit land is. Een goede inleiding, voor wie de volgende dagen alleen nog naar dieren gaat kijken.
Over de Bakkerspas
Vanuit Pretoria rijden we in een paar uur noordwaarts, de provincie Limpopo in. De weg versmalt in etappes, en die etappes zíjn de overgang: de snelweg wordt een tweevaksbaan, de tweevaksbaan wordt een gravelweg, en die gravelweg heeft een naam, de Bakkerspas. Het is een stoffige, hier en daar hobbelige strook van rood zand en losse stenen, met een chauffeur die in eerste versnelling rijdt en dat volstrekt normaal vindt. Er is geen moment waarop je bovenkomt, geen bocht waarachter het landschap ligt te wachten. Het verandert terwijl je er middenin zit. De akkers houden op, de omheiningen houden op, en ergens onderweg is er niets meer dan bush, doornbomen en gras tot aan de horizon, en een horizon die begint te golven. Vanaf hier, zegt de gids, zit je in de bush. Hij heeft gelijk, en het vervelende is dat je niet kunt aanwijzen waar het begonnen is.
Dit zijn de Waterbergen, een massief van rood zandsteen dat ouder is dan zowat alles wat je ooit hebt aangeraakt. De hoogte merk je niet aan de weg, wel aan de lucht: het plateau ligt tussen de 1.100 en 1.500 meter, en dat voel je pas ’s avonds, wanneer de temperatuur zakt alsof iemand een deur heeft opengezet.
Het verklaart ook waarom je hier geen malariapillen hoeft te slikken, wat voor een eerste safari een groot verschil maakt. De winters, dus onze zomermaanden, zijn op die hoogte droog en koud, met nachten die tot rond het vriespunt zakken. De malariaparasiet heeft warmte nodig om zich in de mug te kunnen ontwikkelen. Onder de achttien graden stokt die ontwikkeling, en de anophelesmug die de ziekte overdraagt heeft bovendien stilstaand, warm water nodig om te broeden. In het lage, hete Laagveld rond het Krugerpark, honderden kilometers oostelijker, is dat er volop. Hier niet. De combinatie van hoogte, koude nachten en een droog klimaat maakt van de hele Waterberg een malariavrij gebied. Je hebt er geen pillen, geen bijwerkingen en geen zorgen, alleen een goede muggenspray voor de avonden aan het vuur.
Welgevonden, één stuk wildernis
Wie safari zegt, denkt aan Kruger. Welgevonden is anders, en dat verschil is precies waarom wij hier zitten. Het reservaat, ruim 36.000 hectare groot, is eind jaren tachtig ontstaan uit een idee van één man, Pienkes du Plessis, die een lappendeken van boerderijen wilde terugbrengen tot één aaneengesloten stuk wildernis. In 1993 gingen de binnenhekken neer. Het vee verdween, de dieren kwamen terug: eerst de antilopen, dan de neushoorns, en als eerste reservaat in Zuid-Afrika verhuisde Welgevonden complete olifantenfamilies, met de matriarch erbij, zodat de kudde haar sociale structuur behield.
Het concept is sindsdien niet veranderd. Er komen geen dagjestoeristen binnen, er wordt niet zelf gereden, en het aantal wagens dat tegelijk in het reservaat mag rondrijden is beperkt. Wie Welgevonden inrijdt, doet dat in een open Land Cruiser met een ranger aan het stuur die de geluiden van de bush kan lezen als een krant. Het reservaat maakt deel uit van de Waterberg Biosfeer, erkend door UNESCO, en heeft een eigen wetenschappelijk comité dat beslist hoeveel leeuwen er mogen rondlopen en wanneer een olifantenkudde wordt verplaatst. De Big Five zijn er, maar ook de cheeta, de bruine hyena, de aardwolf en het aardvarken, dieren die je in de grote parken zelden te zien krijgt. Meer dan 65 soorten zoogdieren, meer dan 300 vogels, en ergens in de rotsen tekeningen van de San, tweeduizend jaar oud, die de rangers je tonen als de rit erlangs passeert.
En dan is er het landschap. De vlaktes in het zuiden van het reservaat zijn open savanne, goudgeel in de winter, waar het gras zo laag staat dat je een jakhals van honderden meters ver ziet lopen. Naar het noorden toe rolt het land omhoog in plateaus, doorsneden door diepe kloven met bomen en water. Vanop de hoogste punten zie je dertig, veertig kilometer ver, tot waar de bergen blauw worden en in de lucht oplossen. Het is het beeld uit de beroemdste scène van de film, waarin Denys Finch Hatton Karen meeneemt in zijn gele Gipsy Moth en ze boven de vlaktes haar hand naar achteren steekt, naar de zijne. Hier heb je geen tweedekker nodig. Op het plateau zet de ranger de motor af, en dan is er alleen nog wind, de schaduw van een arend die over het gras schuift, en ergens beneden het geblaf van een baviaan.
Just Another Zebra
De ochtendrit begint in het donker. Ingeduffeld in dekens zitten we op de bank van de open jeep, met een warmwaterfles op de schoot, want het is winter en het vriest bijna. De lucht is nog paars en de eerste vogels laten zich horen. Dan gaat de zon op, en gaat het landschap aan alsof iemand de lichten aanknipt. Karen Blixen verloor haar boerderij aan de koffie; hier komt het gewas uit een thermos aan de achterklep, zonder dat je er een plantage voor hoeft te runnen.
Je leert snel de taal van de rangers. Impala’s zijn “het McDonald’s van de bush”, omdat iedereen ze eet en er altijd een is. Zebra’s zijn na twee dagen gewoon JAZ, Just Another Zebra, een grap die de rangers met een ernstig gezicht brengen, tot je begrijpt dat er hier zoveel zebra’s lopen dat je ze na een tijdje niet meer fotografeert. Tot je er dan tóch weer eentje ziet in het tegenlicht, met een veulen naast zich, en de camera bovenhaalt.
Een leeuw in de rivierbedding
De grote momenten laten op zich wachten, en dat is de essentie van safari. Je rijdt, je kijkt, je luistert naar de radio waarop rangers elkaar in het Afrikaans en het Engels tips doorgeven. Tijdens de tweede game drive komt zo’n tip binnen. Een kwartier later staan we aan de rand van een droge rivierbedding, en daar ligt hij. Een leeuwenmannetje, de manen zwart aan de randen, met zijn kop op het kadaver van een zebra. Hij kijkt op, kijkt dwars door ons heen, en legt zijn kop weer neer. De hyena’s liggen op de loer. Niemand in de jeep zegt een woord. De ranger fluistert alleen dat dit een van de dominante mannetjes van het zuidelijke deel is, en dat hij hier nog een dag of twee zal blijven tot alles op is.
Wyd, niet white
Neushoorns zien we bijna elke dag, en dat is geen toeval. Het zijn witte neushoorns, breedlipneushoorns eigenlijk, want met de kleur heeft de naam niets te maken: de Engelsen hoorden het Afrikaanse “wyd”, breed, en maakten er “white” van. Die brede, vierkante bek is gemaakt om gras te grazen, en de open vlaktes van Welgevonden zijn precies wat ze nodig hebben. Ze werden hier vanaf 1993 als een van de eerste soorten opnieuw uitgezet en hebben zich sindsdien vermenigvuldigd tot een van de grootste populaties op privégrond in het land. Dat heeft een prijs. Sinds de stroperij vanaf 2008 in heel Zuid-Afrika ontplofte, draait Welgevonden dag en nacht een eigen anti-stroperijeenheid, met patrouilles, camera’s en onderzoek naar hoe je een neushoorn met sensoren in de gaten houdt. De rangers vragen je dan ook om geen foto’s met locatiegegevens op sociale media te zetten. Je ziet ze dus wel, groot en grijs en verrassend stil, een moeder met een kalf dat nog geen hoorn heeft, maar waar precies, dat vertel je niet verder.
Meestal grazen ze door alsof je er niet bent. En dan is er die ene ochtend. Twintig meter. Tien. Hendré rijdt achteruit, ver achteruit, veel verder dan je zou denken dat nodig is, met de neushoorn die meekomt en dan, even plots als hij vertrokken is, blijft staan, snuift, en zich omdraait naar het gras waar hij mee bezig was. Niemand zegt iets. Pas een paar honderd meter verder zet Hendré de motor stil en legt hij uit wat er gebeurd is. Een dier dat je niet ziet en amper ruikt, beslist zelf wat je bent, en daar is geen protocol tegen bestand behalve afstand. Het zijn en blijven wilde dieren, met onvoorspelbaar gedrag. Het is de zin die de rangers hier het vaakst zeggen en die je pas begrijpt als het gebeurt: geen dag in de bush is dezelfde. Het is ook precies de reden waarom je in Welgevonden niet zelf achter het stuur zit.
Buffels in een stofwolk. Nijlpaarden in de dam bij de rivier, alleen ogen en oren boven water, tot er eentje geeuwt en je ziet waar die naam “gevaarlijkste dier van Afrika” vandaan komt. Apen zijn er in twee soorten: de blauwaapjes, kleine grijze meerkatten met een zwart gezicht, die in de bomen rond de lodge wonen en elke onbewaakte broodmand als een uitnodiging beschouwen, en de Kaapse bavianen, groot en zelfverzekerd, die je ’s ochtends over de rotsen ziet lopen als een troep die ergens naartoe moet. Het zijn dezelfde bavianen die vorig jaar de watertank van de lodge hebben opengedraaid. Het personeel praat er nog altijd over. Giraffen die met hun lange nek de kruinen van de acacia’s afgrazen. Een familie wrattenzwijnen die met de staart omhoog wegrent, altijd in dezelfde richting, altijd hilarisch. En een cheeta, ver weg op een termietenheuvel, die de vlakte afspeurt.
Sundowner
De middagrit eindigt altijd op dezelfde manier, en toch is het elke keer anders. Op een heuvelrug of aan een waterpoel klapt de ranger de achterklep van de Land Cruiser open, en daar staat, alsof het de gewoonste zaak van de wereld is, een tafel met echte glazen, een fris drankje en potjes biltong en nootjes, een aperitief terwijl de avond begint te vallen. Finch Hatton nam in de film porselein en een grammofoon mee de bush in. Hij had gelijk. Een glas heffen terwijl de zon achter de Waterberg zakt en de hemel van oranje naar paars naar zwart gaat, met een zebra in de verte die JAZ is en toch niet, dat noemen ze hier een sundowner, en het is een ritueel dat je thuis op je terras nooit meer op dezelfde manier zult kunnen nabootsen. Je merkt bij die gelegenheid ook dat iedereen tegen dag drie in kaki en olijfgroen loopt, in linnen en suède, alsof de kostuumafdeling van Pollack is langsgekomen. Niemand heeft het afgesproken.
Alleen de olifant liet zich niet zien. Ochtend na ochtend hoorden we ze wel, vers gebroken takken, verse mest, maar de kudde bleef net buiten beeld. Tot de allerlaatste rit, de laatste avond, toen de zon al aan het zakken was en de ranger eigenlijk richting lodge draaide. Een geknak in het struikgewas, en daar stond ze, een koe met een jong, op amper twintig meter, oren wijd, rustig etend. Tien dagen wachten, en dan krijg je precies het beeld waarvoor je bent gekomen. Zo werkt Afrika: het geeft niets op bestelling, en daardoor is alles wat het geeft een geschenk.
Tien lodges, een vlonderpad en een verwarmd zwembad
De Waterberg Safari Lodge ligt aan de zuidpoort van Welgevonden, op een eigen domein van 800 hectare waar giraffen, zebra’s, sabelantilopen en blesbokken vrij rondlopen. Bea en Bella, de twee giraffen, komen ’s morgens tot op tien meter van het ontbijtterras. Je leert hun namen, zoals je de namen van het personeel leert.
Vlamingen in de Waterberg
Dat een Truiens reisbureau hier een lodge heeft, is op zich al een verhaal. Trudo Carlier en zijn neef Julian kochten het domein in februari 2024, hielden het anderhalf jaar dicht om alles te vernieuwen, van de suites tot de woningen van het personeel, en openden in augustus met een team van 22 mensen voor maximaal twintig gasten. Ze doen dat niet alleen: mede-eigenaars zijn Bruno De Lathauwer en zijn vrouw Greet Sienaert van de touroperator Live To Travel, die al twintig jaar in safari’s gespecialiseerd is en dus weet hoe een lodge moet draaien. En ze blijven niet lang de enige Vlamingen in de buurt. Marc Coucke, de man van Anderlecht en Durbuy, kocht onlangs met partners de lodge ernaast, Kololo, en bouwt er acht luxeresidenties voor een dertigtal gasten, met spa, zwembad en restaurant, die tegen eind 2027 klaar moeten zijn. De Carliers waren hem twee jaar voor. Wie binnenkort op de Bakkerspas een bakkie met een Belgische nummerplaat tegenkomt, hoeft dus niet verbaasd te zijn.
Reiger of Kraanvogel
Er zijn tien lodges, verdeeld over twee stijlen, en de keuze zegt iets over wie je bent. Vijf nieuwe, moderne suites, de Blauwe Reiger, zijn met elkaar verbonden door een houten vlonderpad dat over het gras kronkelt, een pad waarop je ’s avonds met een zaklamp naar je kamer loopt en onderweg een impala tegenkomt.
Het zijn strakke volumes van donker hout en glas, met de soberheid van een Scandinavisch buitenhuis: één grote glazen wand die de savanne binnenhaalt, een bed dat naar het uitzicht is gedraaid, een terras met twee stoelen en, bij twee van de vijf, een hottub buiten op het terras, met water dat met hout wordt verwarmd, waar je ’s avonds onder het Zuiderkruis ligt te weken terwijl de bush rondom je op gang komt voor de nacht. De vijf andere, de Blauwe Kraanvogel-suites, zijn de tegenpool. Hier heeft iemand de decorafdeling van Sydney Pollack gebeld: campagnemeubelen met koperbeslag, een leren hutkoffer als nachtkastje, een vrijstaand bad, tapijten op een houten vloer, een verrekijker en een veldgids op de schrijftafel. Het licht valt door canvas en hout, en ’s avonds brandt er een lamp met een warme gloed naast het bed, ook al is er gewoon elektriciteit. Wie voor Out of Africa is gekomen, kiest de Kraanvogel. Wie vooral wil kijken, kiest de Reiger. Aan tafel wordt er elke avond over gediscussieerd, en niemand geeft toe.
In het midden van het domein ligt het hoofdgebouw met de bar en de eetzaal, en daarvoor het infinity pool: achttien meter water, verwarmd tot dertig graden, waarvan de rand zonder overgang overloopt in de heuvels, zodat je, met je armen op de kant, het gevoel hebt dat je in de Waterberg zelf ligt. Na een stoffige ochtend in de jeep, met een warmwaterfles tegen de winterkou, is dertig graden een zegen: buiten is het fris, in het water is het zomer.
Rond het middaguur komt Bonolo langs de ligstoelen met de cocktailkaart, en enkele minuten later staat er een glas naast je, met ijs dat tikt en een schijfje limoen. Beneden slentert een zebra naar de drinkplaats die je, hangend over de rand van de infinity pool, plots niet meer zo JAZ vindt. Er is petanque, biljart en een tafelvoetbal, maar de meeste gasten liggen gewoon aan het water naar de vlakte te kijken, of zitten op het terras erboven met hetzelfde uitzicht. Met maximaal twintig gasten en een team van twintig mensen blijft alles klein en persoonlijk. Na twee dagen kent iedereen je naam, en jij die van hen. Jenny uit Antwerpen, Philippe en Mieke uit Leuven en Peter uit Oostende. De Vlaamse grondstroom van de Blauwe Vogel werkt als een warm deken. Op elke reis.
De keuken van Arman
Eten op safari kan een formaliteit zijn. Hier is het een hoofdstuk apart. Chef Arman, die zijn sporen verdiende in vijfsterrenlodges, kookt met wat de streek geeft, en de streek geeft veel: lam uit de Waterberg, springbok en koedoe van de wildboerderijen in de buurt, groenten uit de eigen tuin en ’s morgens knapperige toast. Hij doet dat zonder poeha, met een precisie die je eerder in een restaurant in Stellenbosch dan in de bush verwacht. Een carpaccio van springbok met een crumble van biltong. Een bobotie, het Kaaps-Maleise gerecht van gekruid gehakt met abrikoos en een laagje eiervla, dat hij serveert alsof het een soufflé is. En als dessert malvapudding, de kleverige, warme Zuid-Afrikaanse cake met abrikozenjam, met een bolletje ijs van Amarula, de likeur van de marulavrucht waarvan de olifanten, zegt de legende, dronken worden.
Braai is geen barbecue
Midden in de week legt hij zijn keukenmessen neer en gaat hij aan het vuur staan, want dan is er braai. Wie denkt dat een braai een barbecue is, heeft het nog niet begrepen. Een barbecue is een manier van koken; een braai is een manier van leven. Het vuur moet van hout zijn, geen houtskool en zeker geen gas, en het aansteken ervan is het begin van de avond, niet de voorbereiding. Er is één braaimaster, en die staat met een drankje in de hand naast de kolen terwijl de rest eromheen staat te praten, te kijken en vooral niet te helpen. Op het rooster komt boerewors, de dikke, opgerolde worst met koriander; komen tjops, lamskoteletten met het vet er nog aan; komen sosaties, spiesjes van gemarineerd vlees met gedroogde abrikozen ertussen. Erbij komt pap, de stevige maïspap, met chakalaka, een pittige stoof van tomaat, ui en bonen, en een braaibroodjie, een op het rooster geroosterde boterham met tomaat, ui en kaas die beter is dan hij klinkt. Zuid-Afrika heeft er zelfs een nationale feestdag voor: op 24 september, Erfgoeddag, staat het hele land aan het vuur. Bij Arman gebeurt dat op een woensdag, in de boma, en de springbok die hij op de kolen legt komt er rosé en zacht van af. Je hoort de Vlamingen thuis al plannen maken.
Blydskap in de boma
De wijnen komen van Tempel Wines, en ook dat is een Vlaams verhaal. Tom Heeremans, een Aalstenaar die de telecom achter zich liet, kocht in 2017 een klein domein tussen Paarl en Wellington, zes glooiende hectaren op de oevers van de Bergrivier, en maakt er vandaag wijnen die in Zuid-Afrika zelf tot de betere worden gerekend. Geen pinotage of cabernet, maar mediterrane druiven die van de hitte houden: cinsault, grenache, shiraz, mourvèdre en tempranillo, met de hand geplukt, spontaan vergist in open betonnen kuipen en gerijpt in oude eiken vaten en betonnen eieren, zonder veel bemoeienis. De namen zijn Afrikaans en klinken als een gedicht: Sorgvry, een lichte, sappige cinsault die bij de sundowner past; Skemerdans, een grenache; Oogwink, een shiraz met peper en fynbos in de neus die naast een stuk springbok volkomen logisch is; Tydsaam, een tempranillo voor wie tijd heeft. En Blydskap, een rode blend die, zegt het etiket, gemaakt is om met vrienden te drinken op vrolijke momenten. Bongani schenkt, en weet na de eerste avond welke je wilt.
’s Middags is er een lichte lunch aan het infinity pool, ’s avonds een driegangendiner in de eetzaal, of, als de wind goed zit, in de boma, een cirkel van gevlochten takken rond een vuur, het salon van de bush. Daar worden na het eten de verhalen verteld, onder een hemel met meer sterren dan je ooit hebt gezien, en daar hoor je, als je geluk hebt, heel ver weg een leeuw.
Dat het allemaal zo vanzelfsprekend voelt, komt door Bonolo en Bongani. Zij bedienen, zij weten na de eerste avond welke wijn je drinkt en hoe je je koffie wilt, zij komen kijken of de deken warm genoeg is voor de ochtendrit. Het is de bediening van een groot hotel, maar dan met de warmte van een huis waar je te gast bent.
De laatste avond
Op de laatste avond zitten we nog één keer in de boma, na de olifant, met het vuur dat Bongani heeft aangestoken en een laatste glas Blydskap, dat nu precies doet wat het etiket belooft. Niemand heeft haast om naar bed te gaan, ook al staat de wekker morgen weer vroeg, deze keer voor de rit naar Johannesburg. Boven ons het Zuiderkruis, en de Melkweg als een streep gemorste melk over de hemel. Ergens ver weg een jakhals, en dan het diepe, rollende gebrom dat je de eerste avond nog voor de wind hield en dat je nu herkent. In de film moet Karen Blixen op het einde haar boerderij achterlaten en terug naar Denemarken. Wij moeten terug naar Limburg, wat minder tragisch is en ook minder ver. Wij hadden geen lodge in Afrika. Maar tien dagen lang voelde het alsof we er een hadden.
Praktisch
De reis. De Waterberg Safari Lodge ligt aan de zuidpoort van het Welgevonden Game Reserve in Limpopo, op ongeveer tweeënhalf uur rijden van Johannesburg. De tiendaagse reis vertrekt vanuit Brussel met Emirates via Dubai, met acht overnachtingen in de lodge, volpension en drie game drives inbegrepen. Extra drives, bushwandelingen, een panoramarit door de Waterberg en een verrassingsavond zijn optioneel. Op de heenreis is een stadsbezoek aan Pretoria met het Voortrekkersmonument inbegrepen. Er is geen tijdsverschil met België, en dus ook geen jetlag. Prijs: vanaf 2.199 euro per persoon.
Papieren en prikken. Een paspoort dat nog minstens zes maanden geldig is na terugkeer volstaat; Belgen hebben geen visum nodig, maar sinds 1 juli 2026 moet elke reiziger zich vooraf online registreren voor een Electronic Travel Authorisation (ETA). Er zijn geen verplichte vaccinaties, al raadt de reisarts een herhaling van tetanus, difterie en polio en een prik tegen hepatitis A aan. De Waterberg is malariavrij, dus pillen zijn niet nodig. Een goede muggenspray voor de avonden aan het vuur volstaat.
Het weer. Onze zomer is hun winter, en de winter is in de Waterberg het beste seizoen: droog, helder, met kort gras en dieren die naar de waterpoelen komen. Reken overdag op een graad of 22 tot 25 in de zon, maar ’s nachts en bij de start van de ochtendrit zakt het kwik tot rond het vriespunt. Het verschil tussen zes uur ’s ochtends en twee uur ’s middags kan makkelijk twintig graden zijn. Wie inpakt, pakt dus in lagen.
De koffer. Voor de jeep: een warme fleece of donsjas, een sjaal, een muts en handschoenen voor de eerste twee uur, daaronder een T-shirt en een hemd met lange mouwen voor daarna. Een broek die tegen stof kan. Gesloten schoenen voor de bushwandelingen, geen bergschoenen, een stevige sneaker volstaat. Kleuren: kaki, olijf, zand en bruin, de kleuren van het gras. Wit en felle kleuren vallen op bij het wild, donkerblauw en zwart trekken insecten aan, en camouflageprint laat je thuis, dat is in Zuid-Afrika voorbehouden aan het leger. Een hoed met brede rand of een pet, een zonnebril en zonnecrème, want de zon staat hoog, ook in de winter. Lippenbalsem en een handcrème tegen de droge lucht. Een verrekijker, liefst 8×42 of 10×42, per persoon één, want delen werkt niet als de leeuw net opkijkt. Een camera met een telelens van minstens 200 millimeter, of een goede telefoon en de rust om die ook eens weg te leggen. Een powerbank voor in de jeep, een kleine zaklamp of hoofdlamp voor het vlonderpad na het donker, en een herbruikbare drinkfles.
Voor het zwembad en de lodge. Zwemkledij voor het infinity pool van dertig graden en de hottub op het terras, en een badjas of een lichte trui voor het stuk ertussen, want de avondlucht is fris. Sandalen of slippers voor rond het water. Voor ’s avonds in de eetzaal of de boma hoeft het niet chic: een net hemd en een lange broek, en iets warms erover. Een boek voor de siësta na de lunch, want tussen de ochtendrit en de middagrit liggen een paar lange, stille uren, en dat is precies de bedoeling.
Stroom, wifi en geld. Belgische stekkers passen in de lodge, een adapter is niet nodig. Er is wifi in het hoofdgebouw en in de suites niet altijd, en dat is een zegen. Betalen gebeurt op het einde van je verblijf want je tekent elke avond jouw rekening af. Dat geldt ook voor de fooien: die reken je op het einde van het verblijf gewoon af met de bankkaart, er hoeft dus geen stapel rand mee in de koffer. Reken op tien tot vijftien euro per persoon per dag voor het hele team, van de ranger tot de keuken.
Boek hier jouw reis
Tekst: Dirk Selis Foto's: Erika Hellings
Opmerkingen